Tıp Nobel'i genetikçilerin oldu

Fire ve Mello'nun 2006 Nobel Tıp Ödülü'ne layık görülen çalışmaları, bilim adamlarının kanser gibi çeşitli hastalıklar için yeni tedavi yöntemleri bulmalarına yardımcı olacak.

'Genetik bilginin akışının denetlenmesi' için bir yöntemi keşfeden Fire ve Mello, araştırmacıların kandaki kolesterol seviyesini artıran genleri yok etmesine ve diğer hastalıklarla mücadelelerine yardımcı olabilecek 'RNA müdahalesi' sürecini keşfetmeleriyle İsveç'in Stockholm kentindeki Koralinska Enstitüsü tarafından bu ödüle layık görüldü.

Amerikalı bilimadamları genetik bilgi akışıyla ilgili buluşlarını tesadüf eseri gerçekleştirdi. Mor petunya yetiştirmeye çalışan Fire ve Mello, bu çiçeklerin beyaza dönüştüklerini fark etti. Bilimadamlarına göre, mor rengin genleri bilinmeyen bir mekanizma tarafından devre dışı bırakılımıştı.

Bilimadamları bu mekanizmanın ne olduğunu ortaya çıkardılar, hayvanlarda da böyle bir sistemin olduğunu belirlediler. Canlı bir hücrenin onbinlerce geni olmasına karşın, bu genlerin tümü belli zaman aralıklarında aktif değil. Fire ve Mello, araştırmalarında RNA müdahalesiyle gerekli olmayan genlerin ve virüs gibi tehlikeli dış unsurların devre dışı bırakılabildiğini belirledi.

Bilimadamları, çalışmalarında laboratuvar ortamında bu süreci yönlendirmenin mümkün olduğunu keşfetti. Amerikalı bilimadamları deneylerinin çoğunu C adı verilen bir kurtçuk üzerinde gerçekleştirdi.

Enstitü tarafından yapılan açıklamada, ''bu yılın Nobel ödülü sahipleri genetik bilgi akışının denetlenmesi için temel bir mekanizma keşfettiler" denildi. Bitkilerde, hayvanlarda ve insanlarda doğal yoldan oluşan RNA müdahalesinin, gen kavramı açısından büyük önem taşıdığı belirtilen açıklamada, bunun ayrıca, virütik enfeksiyonlara karşı savunmada rol oynayacağı ve genleri denetim altında tutacağı kaydedildi.

Stanford Üniversitesi'nden Fire ve Massachusetts Üniversitesi'nden Mello, 10 milyon İsveç Kronu değerindeki ödülü 10 aralıkta düzenlenecek törenle alacak. 2005 Nobel Tıp Ödülü'ne, stresin değil bakterilerin ülsere neden olduğu keşfiyle Avustralyalı Barry J. Marshall ve Robin Warren layık görülmüştü.

Nobel Tıp Ödülü'nün son 15 yılki sahipleri

2005: Barry J. Marshall ve J. Robin Warren (Avustralya)
2004: Richard Axel ve Linda B. Buck'a (ABD)
2003: Paul C. Lauterbur (ABD) ve Peter Mansfield (İngiltere)
2002: Sydney Brenner (İngiltere), John E. Sulston (İngiltere) ve H. Robert
Horvitz (ABD)
2001: Leland H. Hartwell (ABD), R. Timothy (Tim) Hunt (İngiltere) ve Paul M.
Nurse (İngiltere)
2000: Arvid Carlsson (İsveç), Paul Greengard ve Eric Kandel (ABD)
1999: Guenter Blobel (Almanya ve ABD vatandaşı)
1998: Robert F. Furchgott, Louis J. Ignarro ve Ferid Murad (ABD)
1997: Stanley B. Prusiner (ABD)
1996: Peter C. Doherty (Avustralya), Rolf M. Zinkernagel (İsviçre)
1995: Christiane Nuesslein-Volhard (Almanya) Edward B. Lewis ve Eric P.
Wieschaus (ABD)
1994: Alfred G. Gilman ve Martin Rodbell (ABD)
1993: Richard J. Roberts ve Phillip A. Sharp (İngiltere)
1992: Edmond H. Fischer (ABD ve İsviçre vatandaşı) Edwin G. Krebs (ABD)
1991: Erwin Neher ve Bert Sakmann (Almanya)

Yazdır