Savunma fonu 10 bakanlığı solladı
Savunma Sanayii Destekleme Fonu 2007 yılında 2.8 milyar YTL’yi aşan toplam kaynağıyla, Başbakanlık dahil 10 bakanlığın bütçesini geride bıraktı. 1986’da kurulan fona, vergi geliri hasılatından, Milli Piyango’ya, bedelli askerliğe pek çok kalemden kaynak aktarılıyor.
Kamu harcamalarının dağılımı ve şeffaflığı, yıllardır her bütçe döneminde tartışılan bir konu. Meclis’in devletin ilgili birimlerin harcamaları üzerinde yetersiz kalan denetimi, bütçe dışındaki fonlarla da daha sınırlandırılıyor. Savunma amaçlı silahlanmayı finanse etmeyi hedefleyen Savunma Sanayii Destekleme Fonu’nun 2.8 milyar YTL’yi aşan geliri, Başbakanlık dahil 10 bakanlık bütçesini geride bıraktı.
Hazine Müsteşarlığı’nın son açıkladığı ‘Kamu İşletmeleri Raporu-2007’ raporuna göre, bütçe dışında beş tane fon var. Bunlar Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF), Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Fonu, Özeleştirme Fonu, Tanıtma Fonu ve Savunma Sanayii Destekleme Fonu (SSDF). Bunların 2007 yılı gelir-giderinin değerlendirildiği raporda, TMSF’nin geliri 7.2 milyar, Özelleştirme Fonu’nun özelleştirme ile diğer gelirlerinin toplamı 5.6 milyar, yoksullara ve muhtaç olanlara yardım amacındaki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Fonu’nun geliri 1.6 milyar ve Savunma Sanayi Destekleme Fonu’nun geliri de 2.8 milyarı aştı. Tanıtma Fonu’nun gelirinin yer almadığı raporda, Meclis’in denetimi dışındaki fonların gelirler toplamı 17 milyarı aşıyor.
İsmi var, parası yok
Savunma Sanayi Müsteşarlığı Kurulması Hakkındaki Kanunun 12’inci maddesi gereği kurulan Savunma Sanayii Destekleme Fonu’nun gelir kalemleri toplamı onu aşıyor. Raporda, ‘Savunma Sanayii Destekleme Fonu Kaynakları’ başlığı altında, fonun 1 milyar 256 milyon doları doğrudan olmak üzere ve Milli Savunma Bakanlığı bütçesinden aktarılan diğer nakit girişlerle birlikte gelir toplamı 2 milyar 459 milyon dolar yani 1.15 dolar kurundan 2 milyar 828 milyon YTL’dir. Fonun gider toplamıysa 1.6 milyar dolarda kaldı. Buna göre fon bütçesi geçen yıl fazla verdi.
Fonun doğrudan gelirlerinde Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı’ndan ve Milli Savunma Bakanlığı bütçesinden aktarmalar, bedelli askerlik gelirleri ile bağış ve yardımlar karşılığında hiçbir rakam gösterilmezken, Milli Piyango’dan, fon mal varlığı gelirine, gelir ve kurumlar vergisi hasılatından aktarmalar olarak sıralanıyor. Bu kalemlerin karşısında niye rakam olmadığıyla ilgili her hangi bir açıklama yok; o zaman bu kalemler niye yazıldı? Ya da aktarılan kaynak vardı da mı yazılmadı?
Nitekim raporda Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı’yla ilgili iştirakleri hakkında bilgi vermenin ötesinde gelir-giderinin ne olduğuyla ilgili bilgi yer almazken, vakfın kendi sitesinde de kaynağı (http://www.tskgv.org.tr/tr/gelirler/index.html) ve harcaması hakkında bilgi edinmek mümkün değil.
Sayısal ve hemen kazan
Fonun kurulduğu 1986 yılından beri önemli gelir kaynağının birisini de Milli Piyango oluşturuyor. Alınan her bir biletten veya hemen kazandan ya da sayısal oyundan veya şans topundan Savunma Sanayii Destekleme Fonu’na yani silahlanmaya belli bir pay aktarılıyor. Milli Piyango İdaresi’nin faaliyet raporuna göre, hemen bilet hasılatının yüzde 60’ı ikramiye olarak dağıtılırken, KDV ve bayi komisyonu ve aracılık gideri hariç tutulduğunda yüzde 4.24’le en büyük pay fona aktarılıyor. Sayısal hasılatında yüzde 20.76 olan Savunma Sanayii Destekleme Fonu payı, Hemen Kazan hasılatında ise yüzde 10.6.
Piyangoyu özelleştirme
Fona aktarılan bu kaynak nedeniyle Milli Piyango İdaresi’nin özelleştirilmesinde bu durumun ne olacağı önem kazanıyor. Çünkü Milli Piyango’nun toplam hasılatından tüm kamuya aktarılan kaynakta Savunma Sanayii Destekleme Fonu’nun payı yüzde 40-38 arasında değişiyor. Yani piyango idaresinden kamuya aktarılan her 100 liranın 40 lirası fona gidiyor.
ABD dünyayı silaha boğuyor
Amerikan The New York Times gazetesi, George Bush yönetiminin ağırlıklı olarak Orta Doğu’ya yaptığı silah satışını, kuzey Afrika, Asya, Latin Amerika, Avrupa ve Kanada’da genişlettiğini yazdı.
Gazetenin haberinde, ABD’nin 2005’de toplam 12 milyar dolarlık olan silah ve diğer askeri teçhizat dış satışının bu yıl 32 milyar doları aştığı kaydedildi.
Haberde, Bush yönetiminin Irak ve Afganistan’ı yeniden silahlandırması ve Kuzey Kore ile İran’ı kontrol altına alma hedefiyle dış silah satış alanını genişlettiği belirtilerek, ABD’nin silah satışlarının tanklar, helikopterler, savaş uçaklarından füzeler, uzaktan kumandalı uçaklar ve savaş gemilerine kadar genişlediğinden bahsedildi.
Gazeteye göre, Hava Kuvvetlerinde çoğu silah satışının düzenlenmesinden sorumlu olan Bruce Lemkin, kendileri için söz konusu olanın silah satışı değil, "dünyayı daha güvenli hale getirmek" olduğunu söyledi.
Irak’ın son iki yılda 3 milyar doları aşan silah anlaşmaları yaptığı ve 7 milyar dolarlık daha askeri teçhizat almayı planladığı anlatılan haberde, Savunma Bakanlığı kayıtlarına dayanılarak, dünyanın en büyük silah tedarikçisi Washington’ın, Afganistan hesabına 10 milyar doları aşan askeri teçhizat ve silah satın alma konusunda anlaşmaya vardığı kaydedildi.
Haberde, Körfez bölgesinde yeniden silahlanmadaki canlanmanın çoğunun İran’a yönelik endişelerden kaynaklandığı ileri sürülerek, Birleşik Arap Emirlikleri’nin 16 milyar dolarlık ABD yapımı füze savunma sistemine sahip olmayı düşündüğü, Suudi Arabistan’ın Washington’dan bu yıl en az 6 milyar dolarlık silah satın alma konusunda anlaşmaya vardığı, bunun 1993 yılından bu yanaki en yüksek miktar olduğu belirtildi. İsrail’in de ABD’den silah ve askeri teçhizat siparişlerini artırdığı bildirildi.
ABD’nin Asya’daki müttefiklerinin de Kuzey Kore’nin uzun menzilli füze denemeleri üzerine ABD’den daha fazla askeri teçhizat aldığı kaydedilen haberde, sadece Güney Kore’nin bu yıl, 1.1 milyar dolarlık silah anlaşması imzaladığı belirtildi.
Savunma Bakanlığının ağustos sonu itibariyle satış verilerine dayanılan haberde, ABD’yi önde gelen silah tedarikçisi kabul eden yeni ülkeler Arjantin, Brezilya, Hindistan, Irak, Fas, Pakistan ve eski Sovyet cumhuriyetlerinden Azerbaycan ve Gürcistan olarak sıralandı. Haberde, bu ülkelerin 2001’den 2004’e kadar Bush yönetimiyle 870 milyon dolarlık silah anlaşmaları imzaladığı, ancak bu rakamın son 4 mali yılda 13.8 milyar dolara çıktığı vurgulandı.
Bu arada haberde, Temsilciler Meclisi Dış ilişkiler Komisyonunun başkanı Cumhuriyetçi Parti’den Howard Berman’ın, Irak’ın kendini savunmasına yardımı olanlar gibi yapılan çoğu silah satışını desteklemesine rağmen, bu artışın silah yarışı döngüsüne, sonunda da istikrarın azalmasına yol açacağına ilişkin endişelerini dile getirdiği kaydedildi.
Kaynak: Taraf ve Radikal
 Yazdır | kEditor | 15.09.2008, 14:04:00
Yorum yaz
Yorum gönderme yetkiniz yok
|
|
|
Haberler
Yukarı çık