Irak petrolü paylaşılıyor

Irak yönetimi, ülkedeki petrol ve doğalgaz kaynaklarını arama, bulma, çıkarma ve satma faaliyetleri konusunda önemli düzenlemeleri meclis gündemine getirmeye hazırlanırken, Irak Başbakan Yardımcısı ve Petrol Komisyonu Başkanı Berham Salih Londra'da şirketlerle görüşüyor.

Irak'ta aylardır Sünni, Şii ve Kürt gruplar arasında tartışma konusu olan petrol yasa taslağı konusunda tarafların büyük oranda uzlaştığı, tasarının bu hafta içinde meclisten geçmesi için çalışmalar yapıldığı belirtiliyor. Tasarı, Bağdat hükümetiyle yabancı şirketler arasında, şirketlerin üretimden uzun yıllar boyunca pay almalarını sağlayan Üretim Paylaşımı Anlaşması (Production-Sharing Agreements-PSAs) imzalanmasını öngörüyor.

Yeni petrol yasa tasarısı, 1972'de Baas yönetimi tarafından millileştirilen petrol sahalarının işletmesini 30 yıllık imtiyaz sözleşmeleriyle petrol şirketlerine devretmeyi öngörüyor. Yasa taslağıyla Irak yönetiminin daha önce çeşitli firmalarla yaptığı anlaşmaların devam edeceği, ancak bu anlaşmaların yeni düzenlemelerle uyumlu hale getirilmesinin gerekeceğini belirtti.

İngiliz Independent gazetesi de, "Savaşın Hasadı" başlığıyla manşete taşıdığı haberinde düzenleme sayesinde dünyanın önde gelen petrol şirketlerinin yıllardır kapısında bekledikleri Irak'ta faaliyete geçmek için önemli bir fırsat yakalayacaklarını belirtti.

İmtiyaz sahibi şirketler, üretim paylaşma anlaşması (PSA) kapsamında petrol çıkarma masraflarını karşılayana kadar, elde ettikleri yıllık gelirin yüzde 75'ini kendilerine ayırma hakkına da sahip olacak. Bir kez masraflar çıkarıldıktan sonra ise yıllık gelir üzerinden yüzde 20'lik pay alacaklar. Uzmanlara göre bu oran, normal piyasa koşullarının 2 katına denk geliyor.

Aslan payı ABD ve İngiltere'nin olacak

ABD yönetiminin taslağın hazırlanmasında rol aldığı belirtilirken imtiyaz sözleşmelerinde aslan payının BP, Shell ve Exxon gibi sektör devleri arasında paylaşılacağı da belirtiliyor. Düzenleme gerçekleşirse, Irak'taki petrol gelirinin büyük bölümü Batılı şirketlerin kasasına akacak, aslan payını da ABD ve İngiltere alacak.

Yasanın yürürlüğe girmesi ihtimalinin güçlenmesi, bölgede yatırımları olan ya da ihalelere girmek isteyen petrol firmalarının da Londra'da bulunan Irak Petrol Komitesi Başkanı Berham Salih ve diğer Iraklı yetkililerle temasını yoğunlaştırdığı bildirildi.

Yasa taslağının son şeklini almasında Berham Salih'in yer alması Kürtlerin Irak petrolü için ulusal bir düzenlemeye destek verdiği yorumlarına neden oldu. Ancak, ulusal düzenlemenin yürürlüğe girmesinin ardından Kürtlerin Güney Kürdistan''da da benzer düzenleme hazırlığını sürdüreceğini kaydediliyor. Yeni düzenlemenin şu an Irak parlamentosunun gündemine getirilecek olan tasarıyla uyum içinde olacağı söyleniyor.

Dünyanın en büyük 3'üncü petrol rezervlerine sahip olan Irak'ta kanıtlanmış kaynakların toplamı 112.5 milyar varili buluyor. Toplam rezervlerin ise 220 milyar varil olduğu tahmin ediliyor.

Yazdır